21 decembro 2022
20 decembro 2022
Ismael Ramos: Poema de "lixeiro"
Tres vacas
Mentres les, concéntrome no tacto da túa chaqueta.
E penso no pelo mollado das vacas cando chove, se ninguén as recolle.
Unha paciencia triste. Mesta.
As vacas, que non dubidan que as virán recadar. Os seus ollos tranquilos.
Debuxo a túa postura, tan parecida á dos paxaros cando secan as ás molladas.
Ese movemento pequeno que avanza e dubida cada vez que os teus ombros se adiantan ao teu corpo.
Cada vez que descubro o que protexes e
te atravesa.
Tremes.
Estamos sós e quietos. Escribo sobre ti.
Fóra as vacas confían no amor.
![]() |
| A single man |
19 decembro 2022
18 decembro 2022
17 decembro 2022
16 decembro 2022
Francisco Umbral sobre Cunqueiro (1987)
15 decembro 2022
14 decembro 2022
Cántico espiritual
¿Adónde te escondiste,
Amado, y me dexaste con gemido?
Como el ciervo huyste
haviéndome herido;
salí tras ti clamando, y eras ydo.
Pastores, los que fuerdes
allá por las majadas al otero,
si por ventura vierdes
aquél que yo más quiero,
decilde que adolezco, peno y muero.
Buscando mis amores,
yré por esos montes y riberas;
ni cogeré las flores,
ni temeré las fieras,
y passaré los fuertes y fronteras.
¡O bosques y espesuras,
plantadas por la mano del Amado!,
¡o prado de verduras,
de flores esmaltado!,
dezid si por vosotros ha passado.
13 decembro 2022
11 decembro 2022
In memoriam
Hace unos días murió Wolf Erlbruch, escritor e ilustrador de uno de los libros más bellos que he leído sobre el fin de la vida, El pato y la muerte. Erlbruch, que nació en Wuppertal en 1948, recibió los premios más importantes de literatura infantil y juvenil. Escribió mucho y muy bueno: La gran pregunta, La creación, El libro del abecedario, El topo que quería saber quién se había hecho eso en su cabeza… De entre todos ellos El pato y la muerte ocupa un lugar extraordinario.
Erlbruch tenía el don de plantear cuestiones profundas de manera sencilla y con humor. Escribió para niños quizá porque son los únicos seres que se enfrentan con naturalidad a las preguntas esenciales de la vida. Pero sus libros no son solo para niños. Cuenta una leyenda judía que un ángel posa un dedo sobre los labios del bebé en el instante anterior a su nacimiento. Esa breve caricia borra en el infante la memoria del paraíso del cual procede. La marca del ángel es el leve surco vertical que recorre el espacio entre nuestra nariz y nuestros labios. Un río cumplía la misma función que el ángel judío entre los antiguos griegos. Antes de reencarnarse, las almas debían beber del Leteo, uno de los ríos del Hades, para destruir el recuerdo de sus vidas pasadas. El olvido es, sin embargo, paulatino. Los niños conservan durante años aquella sabiduría prenatal. Pero, al igual que la vibración de las cuerdas de una guitarra hace vibrar las cuerdas de otras guitarras próximas, la obra de Wolf Erlbruch despierta la memoria ancestral en adultos sometidos al imperio de la necesidad y la rutina, esos seres dignos de lástima que somos casi todos.
El pato y la muerte narra una historia cotidiana, la muerte de un ser vivo. Como diría Borges: “Eso es moneda corriente; / morir es una costumbre / que sabe tener la gente”. Los protagonistas son aquí un pato y la muerte, que viste camisón y bata, como si acabara de levantarse o estuviera a punto de regresar a la cama. “Desde hacía tiempo, el pato notaba algo extraño. ‘¿Quién eres? ¿Por qué me sigues tan de cerca y sin hacer ruido?’. La muerte le contestó: ‘Me alegro de que por fin me hayas visto. Soy la muerte’. El pato se asustó. Quién no lo habría hecho. ‘¿Ya vienes a buscarme?’. ‘He estado cerca de ti desde el día en que naciste… por si acaso”. Así se inicia un libro sin apenas texto y con hermosas ilustraciones.
En esta historia sencilla cada elemento posee hondura metafórica: basta una bata de cuadros para expresar que la muerte es parte de la vida. Es la versión de Erlbruch de la sentencia de Martin Heidegger: el hombre es un ser para la muerte. Hay quienes piensan que la filosofía pertenece al ámbito de la oscuridad y lo complejo. Se equivocan, Wolf Erlbruch es la prueba: en su obra la filosofía resuena con el timbre claro y misterioso de una campana.
Necrológica escrita por Nuria Barros en EP (15.12.2022)
Eleonora Pucci pulisce il David di Michelangelo
10 decembro 2022
Sargadelos: Dúas aves (China opaca feldespática)
O outro modelo de inspiración chinesca é o denominado "Dos aves". Trátase dun conxunto de rosas e cardos con dúas aves exóticas, que poderían ser aves do paraíso ou faisáns; de calquera maneira pódense establecer paralelismos entre elas e os tema "Asiatic pheasants" da firma Podmore, Walker & Company, realizado ademais noutras factorías inglesas como Weedgwood, Doulton, Lambeth ou Harvey Adams & Company. Tamén se poden buscar paralelismos cun tema mitolóxico de Ho-ho da porcelana azul e branca xaponesa; neste caso a decoración distribúese simetricamente por toda a superficie das pezas, alternando grupos de flores soas con grupos de flores e aves.
Como decoración complementaria, nalgunhas empregouse un fino reberete de campaíñas, e noutras repasouse o relevo a pincel.
Esta serie estampouse en azul cobalto e en azul violáceo, nítida ou esvaída; sempre sobre louza de tipo china opaca, utilizada, sobre todo, en pezas de toucador, xogos de café e té.
Por último, encontramos concomitancias entre este modelo e o deseño chamado "rosas de pitiminí" da fábrica La Amistad, de Cartagena.
As pezas que presentan estes tipos de decoración levaban a marca estampada en filacteria ovalada coa inscrición "china opaca-Sargadelos", que vai estampada na mesma cor do deseño da peza e tamén "semi china" en semicírculo, en cor negra.
María Quiroga Figueroa: A louza de Sargadelos (Colección do Museo Provincial de Lugo), p.96
Discurso íntegro de Annie Ernaux perante a Academia Sueca
¿Por dónde empezar? Esta pregunta, me la he hecho decenas de veces ante la página en blanco. Como si necesitara encontrar la frase, la única, que me permita penetrar en la escritura del libro y despeje de golpe todas las dudas. Una especie de clave. Hoy, para afrontar una situación que, ya pasado el estupor del acontecimiento –”¿De verdad me está sucediendo esto a mí?”–, mi imaginación me presenta con un pavor creciente, se apodera de mí la misma necesidad. Encontrar la frase que me dará la libertad y la firmeza de hablar sin temblar, en este lugar al que me invitan ustedes esta tarde.
08 decembro 2022
07 decembro 2022
Ismael Ramos: Setembro, madrugada
A moza de Iván durmía dentro un sono lixeiro.
Esa noite, na terraza fronte ao monte Louro, na boca do océano, os amigos falamos dos deuses e da tecnoloxía.
Todo aquilo que escapa de
nós e inventamos.
Eu lembrei aquela tarde na praia do Pindo, aqueles rapaces morenos e louros de dentes infinitos.
Lembreime cos zapatos cheos de area e o centro dos ollos máis verde ca nunca.
Quería explicarvos o paso do tempo. Esa alucinación.
Alguén falou entón do aburrido que sería todo a partir de agora.
Rematar a universidade. Regresar.
Comprendemos a palabra éxodo, o seu inicio infinito.
Comprendemos tamén que avanzar é seguir cavando ata quedar sen unllas.
Os deuses inventaron a medida, pero nós inventamos os deuses.
Quedamos sós.
Agora que comeza setembro, refuxiámonos en vilas pequenas con colexios católicos.
O relevo da cruz sobre o ceo en Aldán ou na Pena do
Ouro, podería ser Irlanda.
Alguén dixo: aquí o alcoholismo nin sequera é unha opción.
E mentres o dicía, estabamos bebendo na terraza dun piso baleiro.
As nosas voces abríndose á noite. Silencio.
Ningún neno.
06 decembro 2022
05 decembro 2022
04 decembro 2022
O soño de Anwar terminou ás portas de Melilla
![]() |
| Abdelaaziz Yaakoub; á dta, examinado pola policía marroquí tras saltar o valo de Melilla |
La siguiente vez que Aisha volvería a ver a su hermano Abdelaaziz Yaakoub, apodado Anwar, sería en un vídeo que empezó a circular por las redes sociales el 24 de junio. Cientos de migrantes y refugiados habían intentado cruzar el puesto fronterizo que separa Nador y Melilla, pero las cosas no salieron como habían planeado. El intento acabó en tragedia y al menos 23 personas murieron. En el vídeo, Anwar aparecía desplomado en el suelo, con los ojos semiabiertos, el cuerpo torcido y sin signos vitales aparentes. Vestía el mismo polo a rayas y unos vaqueros que le quedaban grandes. Las imágenes muestran a varios guardias marroquíes arrastrando cuerpos y entre ellos se preguntan sí Anwar está muerto. Un agente le toma el pulso y sentencia: “Está muerto”.
Artigo completo, aquí
03 decembro 2022
Bronzino: Retrato dun home que mira á esquerda
Este retrato de Bronzino de arrredor de 1527, expoliado polos nazis e recientemente devolto a seus propietarios orixinais, sairá á poxa finalmente en Sotheby’s en xaneiro. Espérase que se venda por entre 3 e 5 millóns de dólares. O Goberno alemán restituíu a principios deste ano o cadro aos herdeiros da coleccionista de arte xudía radicada en Munich Isle Hesselberger; unha vez vendido, o obtido destinarase á causa e ao socorro médico dos xudeus de Nova York.
Baixo o rexime dos nazis, Hesselberger, herdeira dunha fortuna con orixe na industria téxtil, foi obrigada a vender o seu patrimonio coa súa colección de arte que incluía a pintura de Bronzino comprada en 1927. Como parte da venda, Hesselberger formou parte dun grupo de xudeus forzados a axudar a pagar a construción dun campo de concentración instalado en Milbertshofen.
Segundos os historiadores, Hesselberger negociou un plan de reasentamento que pensaba que lle ía salvar a vida a cambio dos pagamentos. Así, en novembro de 1941 foi deportada á Lituania ocupada polos alemáns e asasinada. A filla dela sobreviviu á persecución e conseguiu chegar aos Estados Unidos.
O cadro estaba destinado ao proxectado museo de Hitler en Linz (Austria); posteriormente, unha vez recuperado polas forzas americanas, foi entregado ao goberno alemán, que só agora o devolveu aos seus lexítimos propietarios. Na parte de atrás do marco da pintura figura o número 1400, que se supón sería o adxudicado no inventario do futuro museo de Linz.
Titulado Retrato dun home que mira á esquerda cunha pluma e unha folla de papel, a obra mostra un home novo vestido de negro sentado a unha mesa de traballo. Co índice da esquerda sinala unha adiviña latina; coa esquerda, sostén unha pena de escribir.




















































